با توجه به اهمیت این منطقه درتعیین سرنوشت جنگ عملیات بیت المقدس  را سپاه و ارتش طراحی و اجرا کردند . این عملیات ترکیبی از عملیات اصلی و عملیات پشتیبانی بود . عملیات پشتیبانی را قرارگاه فجر مرکب از  یگان های  سپاه  و ارتش ، که از عملیات فتح المبین در منطقه مانده بود ، در فکه انجام داد و ضمن عقب راندم دشمن به سمت مرز ، حدود 2000 اسیر گرفت . این قرارگاه در آخرین مرحله از عملیات اصلی نیز به کار گرفته شد . اما در منطقه عملیات اصلی ، در مرحله اول ، جاده اهواز – خرمشهر از  کیلومتر 68 تا 103 تصرف و تثبیت گردید . در مرحله دوم ، ضمن آزاد سازی خرمشهر مسافت بیشتری از این جاده ، پیشروی به سمت مرز در محدوده ایسگاه حسینیه آغاز شد . با این پیشروی مرکز ثقل قوای دشمن به دست نیروهای خودی افتاد .  از این رو عراق هراسان از تکرار عملیات فتح المبین از منطقه وسیعی شامل پادگان حمید ، هویزه و جفیر عقب نشینی کرد ، و دو لشکر خود را عقب کشید تا آنها را از انهدام برهاند و در عین حال برای پدافند بصره از آنها استفاده کند . در مرحله سوم ، تهاجم برای آزادی خرمشهر آغاز شد ، اما هوشیاری و تمرکز نیروهای دشمن در خطوط پدافندی موجب گردید ماموریت نیروهای خودی به انجام نرسد . در مرحله چهارم که قرارگاه فجر نیز در کنار سه قرارگاه : قدس ، فتح و نصر وارد عملیات شده بود ، انسداد جاده خرمشهر – شلمچه و تامین نهر عرایض و پل نو موجب گردید که نیروهای عراقی تسلیم شوند و در نتیجه خرمشهر  در ساعت 11 صبح روز 1361/3/3  آزاد گردید . در این عملیات اغلب اهداف مورد نظر تحقق یافت و از جمله 180 کیلومتر از خط مرزی تامین گردید ، هر چند بخشی از شلمچه و طلائیه در اشغال دشمن باقی ماند . در این عملیات 8 لشکر  و 15  تیپ مستقل عراق از  50 تا 80 درصد آسیب جدی دیدند .

مشخصات عملیات پیروز مندانه بیت المقدس

منطقه عملیاتی : جبهه جنوبی ، غرب رود کارون و منطقه رود کرخه
تاریخ آغاز عملیات : 1361/2/10  تا  1361/3/3 طی 4 مرحله و 25 روز
رمز عملیات : یا علی ابن ابی طالب(ع)
هدف عملیات : آزاد سازی شهرهای خرمشهر و هویزه و جاده اهواز-خرمشهر ، خارج کردن شهرهای اهواز ، حمیدیه و سوسنگرد و نیز جاده اهواز آبادان از برد توپخانه دشمن و تامین مرز بین المللی
تلفات دشمن : 35500 نفر كشته ، زخمی و اسیر
وسعت منطقه عملیاتی :  5380 کیلومتر مربع


==================================================

شهدای عملیات بیت المقدس شهر ترکالکی و شهدای اردیبهشت ماه ترکالکی :


1 - معلم شهید غلامرضا کرمزاده - شهادت 1361/2/17 پاسگاه حسینیه (بیت المقدس)

2 - شهید حسنعلی سبزی  -  شهادت  1361/2/20  (بیت المقدس)

3 - شهید محمد حسنی  -  شهادت  1361/2/20  (بیت المقدس)

4 - شهید علی علیزاده  -  شهادت  1361/3/4  (بیت المقدس)


الف - شهید سلطانمراد رضایی  -  شهادت  1365/2/1  ( جبهه فاو عراق )

ب - شهید غلامحسین قاسمی  -  شهادت  1365/2/24  ( تک یا مهدی در فکه )





==================================================

عملیات بیت المقدس

نقطه عطف فتوحات سرنوشت ساز جنگ

بیش از بیست ماه از آغاز جنگ تحمیلی استكبار علیه جمهوری نوپای اسلامی ایران می گذشت و شهر خرمشهر همچنان در چنگ نیروهای ارتش عرق قرار داشت . عملیات فتح المبین در منطقه غرب دزفول و شوش اخیرا به پایان رسیده و نتایج شگفت انگیز آن روح تازه ای را در كالبد رزمندگان اسلام دمیده بود . فرماندهان جنگ بر آن بودند تا فرصت ابتكار عمل و كشاندن جنگ به یك شكل فرسایشی و بلند مدت از دشمن گرفته شود ، به ویژه آنكه فصل گرمای طاقت فرسای جنوب كشور در راه بود .

عملیات پیروزمندانه فتح المبین كه با آزاد سازی بخش گسترده ای از خاك خوزستان در شمال غرب این استان پایان پذیرفته بود ، راه را برای آزاد سازی مناطق خرمشهر ، شلمچه ، هویزه و بخش های دیگر هموار ساخته بود ، چرا كه این منطقه وسیع بر خلاف منطقه عملیاتی فتح المبین فاقد عارضه و ناهمواری زمینی بود .

البته دشمن در غرب رودخانه كارون كه در قلب خرمشهر جاری است ، استحكامات و موانع پیشرفته را احداث و 36 هزار نفر از نیروهای خود را در خطوط پدافندی پیچیده ای متمركز و مستقر كرده بود . گذر از چنین خط مرگباری به یك معجزه و كاری خدایی شبیه بود . همچنان امام خمینی ، فرمانده كل قوا به محض آزاد شدن خرمشهر فرمودند : خرمشهر را خدا آزاد كرد .

سر انجام در ساعت 30 دقیقه بامداد 10 اردیبهشت ماه 1361 نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران قرارگاه مشترك كربلا سپاه و ارتش و 3 قرارگاه عملیاتی قدس در منطقه سوسنگرد و محور شمالی كرخه كور ، قرارگاه فتح در منطقه دارخوین و قرارگاه نصر در شمال خرمشهر ، حمله سراسری خود را از منطقه عمومی رودخانه كرخه كور و غرب رود كارون به منظور آزادسازی خرمشهر و مناطق شمال آن و عقب راندن دشمن از مرز بین المللی آغاز نمودند . همچنین از سوی ستاد جنگ مقرر شده بود تا در جریان این عملیات ، شهر های اهواز ، حمیدیه و سوسنگرد از برد توپخانه سنگین و دوربرد دشمن خارج شود . پیش از آغاز عملیات ، از سوی قرارگاه كربلا ، رمز حمله با نام مبارك یا علی بن ابی طالب در روز سیزدهم رجب و در نخستین دقایق دهم اردیبهشت ماه 1361 به نیروهای تحت امر صادر شد .

پس از 25 روز تلاش برای آماده سازی مقدمات و انجام طرح بزرگ عملیات ، به منظور رویارویی با مشكلات احتمالی ، از جمله آب گرفتگی های غیر طبیعی كه دشمن یر سر راه رزمندگان ایرانی ایجاد كرده بود و پیچیدگی مواضع و حجم ماشین آلات زرهی و نیروهای پیاده دشمن و انجام چهار مرحله عملیات تهاجمی در منطقه ای به وسعت 6000 كیلومتر مربع ، همه چیز برای یك حمله بزرگ مهیا شد .

سرانجام در تاریخ سوم خرداد ماه 1361 خرمشهر كه با 34 روز مقومت غیورانه ئر برابر دشمن سقوط كرده بود ، پس از 575 روز اشغال و ویران شدن خانه ها و اماكن عمومی و دولتی ، در كمتر از 25 روز آزاد و پاكسازی شد و به آغوش میهن اسلامی بازگشت .

بازتاب این پیروزی شگرف تا مدت ها در رسانه های جهان در صدر تمام اخبار و گزارش ها بود . فتح خرمشهر به منزله بزرگترین پیروزی نظامی – سیاسی جمهوری اسلامی در جریان جنگ تحمیلی و مهلك ترین ضربه به پیكره دشمن تلقی شد .

طی عملیات پیروزمندانه بیت المقدس این خسارات به دشمن وارد آمد :

1- لشكر های 3 زرهی ، 11 و 15 پیاده دشمن درمحور خرمشهر ، به میزان 80 درصد منهدم شدند .

2- لشكر های 5 مكانیزه و 6 زرهی در محور شمالی عملیات با فرار و عقب نشینی به میزان 20 درصد آسیب دیدند .

3- لشكر های 9 و 10 زرهی كه در عملیات فتح المبین آسیب دیده بودند هر یك به میزان 20 درصد ، لشكر 7 پیاده 40 درصد ، و یك لشكر زرهی كه در آخرین روزهای سقوط خرمشهر ظاهر شد به میزان 20 درصد منهدم شدند .

4- تیپ 10 زرهی به میزان 30 درصد منهدم . تیپ های 31 ، 32 و 33 نیروی مخصوص كه به هنگام تجاوز به خرمشهر نقش اساسی داشتند ، ضربات سنگینی را متحمل شدند.

5- تیپ های 9 ، 10 ، 20 و 113 گارد مرزی و تیپ های 238 و 501 پیاده 50 درصد منهدم شدند و نیروهای آنها به اسارت رزمندگان اسلام در آمدند .

6- تیپ های 416 ، 417 ، 601 ، 602 و 603 به میزان 50 درصد و تیپ 109 پیاده به میزان 60 درصد منهدم شدند . همچنین گردان های شناسایی حنین و حطین آسیب دیدند .

در مجموع چهار مرحله عملیات ، بیش از 16500 تن از نیروهای دشمن كشته و زخمی و 19000 نفر نیز اسیر شدند . علاوه بر بند خرمشهر ، مناطق و تاسیسات دیگری طی این عملیات آزاد شدند كه عبارتند از :

1 – پادگان حمید ، جفیر ، حسینیه و شهر هویزه

2 – جاده مهم و مواصلاتی اهواز – خرمشهر

3 – آزاد سازی 180 كیلومتر از خط مرزی و 5038 كیلومتر مربع از مناطق اشغالی

4 – جاده مواصلاتی سوسنگرد – هویزه

5 – خارج شدن بخش وسیعی از خاك جنوب ایران از زیر آتش توپخانه سنگین دشمن

6 – تصرف و تامین 12 پاسگاه مرزی

تجهیزات و جنگ افزار های منهدم شده دشمن نیز بدین شرح است :

1 – 285 دستگاه تانك و نفربر

2 – ده ها انبار مهمات

3 – 40 فروند هواپیما

4 – 2 فروند هلیكوپتر

5 – چندین دستگاه لودر و ماشین های مهندسی – رزمی

6 – 500 دستگاه خودرو

7 – ده ها قبضه توپ سنگین و سبك

8 – مقدار قابل توجهی از تیربارهای گوناگون و سلاح های سبك و سنگین

همچنین غنایم فراوانی به دست رزمندگان اسلام افتاد كه عبارتند از :

1 – 105 دستگاه تانك و نفربر

2 – ده ها انبار مهمات

3 – 95000 عدد انواع مین

4 – صد ها دستگاه خودرو سبك و سنگین

5 – تعداد قابل توجهی لودر ، بولدزر و ماشین های مهندسی – رزمی

6 – 18 قبضه توپ 130 میلیمتری

7 – هزاران قبضه سلاح انفرادی

خلاصه گزارش عملیات :

نام عملیات : بیت المقدس ( الی بیت المقدس )

زمان اجرا : 10/2/1361

مدت اجرا : 25 روز

مكان اجرا : منطقه عمومی رودخانه كرخه و غرب رود كارون

رمز عملیات : یا علی ابن ابی طالب

تلفات دشمن : 35500 نفر كشته ، زخمی و اسیر

ارگان های عمل كننده : سپاه و ارتش

اهداف عملیات : آزاد سازی خرمشهر و خارج ساختن شهر های اهواز ، حمیدیه و سوسنگرد از برد توپخانه سنگین دشمن – طی چهار مرحله .





======================================================

شهید محمد جهان آرا

محمد جهان آرا



خاکریزپشت جاده اهواز خرمشهر (مرحله اول عملیات )


نقشه های عملیات بیت المقدس :

عملیات بیت‌المقدس یا الی بیت‌المقدس ( معنا : به سوی بیت‌المقدس )  یکی از مهمترین و بزرگترین عملیات‌های جنگ ایران و عراق محسوب می‌شود. این عملیات در ساعت ۳۰ دقیقه بامداد ۱۰ اردیبهشت ۱۳۶۱ با رمز « یا علی ابن ابی‌طالب » در محور اهواز- خرمشهر- دشت آزادگان ، به فرماندهی مشترک آغاز شد. 


این روزها برای کسانی که دوست دارند پیاده روی کنند تبیلغ می شود که فلان کفش را بپوشید تا راحت راه بروید و خسته نشوید !

اما آن روز ها یک جفت پوتین دادند و گفتند این را پا کنید و 12 الی 13 کیلومتر راه بروید وخسته نشوید چون قرار است در عملیات شرکت کنید !

این روزها هر گاه کسی می خواهد پیاده روی کند توصیه می کنند تا در هوای گرم و آلوده این کار را انجام ندهید !

اما آن روزها می گفتند از دارخوین تا جاده اهواز خرمشهر را که بیابان لم یزرع بود و هر چه که نگاه می کردی خاک بود و خاک ، باید پیاده بروید !

این روزها می گویند در هوای گرم اگر مجبور بودید از خانه بیرون بروید حتما به اندازه کافی آب بنوشید تا گرما زده نشوید !

اما آن روزها می گفتند این قمقمه آب را مواظب باشید ، کم کم بنوشید تا تمام نشود و فردا گرمازده نشوید !

این روز ها دیگر کسی هنگامی که هوا آلوده است ، وقتی هوا گرم است ، وقتی آن کفش کذایی را به پا ندارد پیاده روی نمی کند . اصلا بی خیال پیاده روی !

اما یادمان باشد در روزهای گرم اردیبهشت خوزستان ( دهم اردیبهشت 1361) عده ای با کفش های نا مناسب برای پیاده روی و باری از تجهیزات و مهمات فقط با یک قمقمه آب که فقط یک ساعت چاره تشنگی را می کرد کیلومترها در دشت های صاف و خالی از پستی و بلندی که بشود در پشت آنها از تیر های دشمن در امان ماند راه رفتند و از فرط تشنگی لب هایشان یک شب تا صبح ترک برداشت و چنان تشنگی بر آنان چیره شده بود که جهت شمال و جنوب را علیرغم وجود ستاره های آسمان تشخیص ندادند  ... و هیچ کدامشان نگفت : بی خیال پیاده روی !

اما حماسه ای آفریدند به نام عملیات بیت المقدس و شهری را از دشمن پس گرفتند که نامش تا ابد

خرمشهر خواهد ماند .

نثار ارواح طیبه شهیدان عملیات بیت المقدس

صلوات

===================================================







طبقه بندی: شـهـدای تـرکـالـکـی،  عـمـلـیـاتـهـا، 
برچسب ها: عملیات بیت المقدس،  
نوشته شده در تاریخ شنبه 1396/02/9 توسط مـحـمـدرضـا قـاسـمـی

مهدی
شنبه 1395/03/15 12:11
خدا خیرتون بده
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.






تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک